Zwolnienie lekarskie co do zasady oznacza, że pracownik powinien powstrzymać się od wykonywania pracy zarobkowej. Ustawą z dnia 18 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, która weszła w życie 13 kwietnia 2026 r., dokonano zmian dotychczasowych przepisów. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa ubezpieczony traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia, jeżeli w czasie orzeczonej niezdolności do pracy wykonuje pracę zarobkową albo podejmuje aktywność niezgodną z celem zwolnienia. Nowe przepisy wprowadziły jednak istotny wyjątek. Zgodnie z art. 17 ust. 1a ustawy pracą zarobkową nie są czynności incydentalne, których podjęcia w okresie zwolnienia od pracy wymagają istotne okoliczności. Oznacza to, że pojedyncze, wyjątkowe działanie pracownika nie musi prowadzić do utraty prawa do zasiłku, jeżeli jego wykonanie było rzeczywiście uzasadnione istotną okolicznością. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej jako przykłady takich czynności wskazuje m.in. jednorazowe podpisanie pilnego dokumentu czy jednorazowe opłacenie faktury. Chodzi więc o sytuacje wyjątkowe, które mają charakter incydentalny, a nie stały. Pracodawca nie może polecić pracy podczas zwolnienia lekarskiego. Nowe przepisy zawierają bardzo istotne zastrzeżenie: istotną okolicznością nie może być polecenie pracodawcy. Oznacza to, że pracodawca nie może tłumaczyć konieczności wykonania przez pracownika pracy tym, że wydał mu takie polecenie. Czynność incydentalna ma wynikać z wyjątkowej sytuacji, a nie z decyzji pracodawcy o potrzebie wykonywania pracy przez osobę przebywającą na zwolnieniu lekarskim.
Anna Gorlikowska
(źródło: iBiS Nr 36 (809) 9 września 2026)